تماس با مشاورین ما___ 021-86083440

طرح صنعتی معمولا به شکل و ظاهر کلی یک کالا اشاره دارد اما در لسان حقوق مالکیت فکری طرح صنعتی خصوصیات مربوط به شکل و ساختار، و یا نقش و تزئینات به کار رفته در یک کالا به واسطه یک فرایند صنعتی است که در کالای خاتمه یافته ایجاد چشم نوازی و جذابیت کند.
بنابر این به عنوان یک قاعده کلی، طرح صنعتی متشکل است از:

1-     ویژگی های سه بعدی مانند شکل یک کالا

2-     ویژگی های دو بعدی مانند تزئینات، خطوط یا رنگ های به کار رفته در یک کالا

3-     ترکیبی از موارد فوق

پس هر تغییر در شکل ظاهر یا نوع بسته بندی که باعث زیبا شدن محصول تولیدی شما گردید و یا باعث جذابیت محصولات شما  برای مصرف کننده می گردد قبل از افشا، بهتر است ثبت نمایید تا جلو سو استفاده رقبای خارجی و داخلی در بازارهای هدف گرفته شود.با ثبت طرح صنعتی شما می توانید به راحتی جلو و واردات یک محصول که تقلیدی از طرح تولیدی ثبت شده شما است را بگیرید.

 طرح صنعتی دایره وسیعی از محصولات صنعتی، خانگی ، اداری، ورزشی ، صنایع دستی، اسباب بازی ، مبلمان اداری ، لوازم برقی، خودرو و قطعات آن، ابزار های فنی و پزشکی بهداشتی ، اقلام لوکس، تزئینی ، منسوجات ، فرش و لباس گرفته تا ظروف آشپزخانه و پلاستیکی و حتی بسته بندی طیف وسیعی از محصولات نیز در حوزه طرح صنعتی می باشد. از این رو و وفق ماده 20 قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی علائم تجاری مصوب 1386 هرگونه ترکیب خطوط یا رنگها و هرگونه شکل سه بعدی یا خطوط، رنگها و یا بدون آن به گونه ای که ترکیب یا شکل یک فرآورده صنعتی یا محصول از صنایع دستی را تغییر دهد طرح صنعتی است”. در ضمن طرح صنعتی تنها دسترسی به یک نتیجه فنی بدون تغییرشکل ظاهری مشمول حمایت از این قانون نمی شود.

  به تعبیری دیگر طرح صنعتی معمولاً به شکل و ظاهر کلی یک محصول اشاره دارد و ویژگی های فنی یا عملکردی آن بدون در نظر گرفتن ماهیت زیبایی آن تحت حمایت قانون نمی باشد .

مدارک لازم جهت تقاضای ثبت طرح صنعتی

۱- تکمیل دونسخه اظهارنامه طرح صنعتی؛

۲- مدارک مثبت هویت متقاضی؛

الف) اشخاص حقیقی: کپی شناسنامه و کپی کارت ملی

ب) اشخاص حقوقی: آخرین روزنامه رسمی دلیل مدیریت کپی شناسنامه و کارت ملی صاحبان امضاء

۳- مدارک نماینده قانونی: درصورتی که تقاضا توسط نماینده قانونی (وکیل، دارنده یا دارندگان حق امضا برای اشخاص حقوقی و …) به عمل آید مدارک آن ضمیمه گردد.

۴- مدارک مثبت هویت طراح: ارائه کپی شناسنامه و کارت ملی طراح

۵- اگر طرح صنعتی دو بعدی باشد، پنج نمونه از شکل یا تصویر گرافیکی یا پنج نمونه از طرح ترسیم شده؛

۶- اگر طرح صنعتی سه بعدی باشد، پنج نمونه از شکل یا تصویر گرافیکی یا پنج نمونه از طرح ترسیم شده از تمامی جوانب طرح موردتقاضا؛

۷- در طرح صنعتی سه بعدی، مرجع ثبت می‌تواند ماکتی از آن را به همراه اظهارنامه درخواست نماید. اندازه ماکتی که متقاضی از مدل طرح خود ارائه می‌دهد، باید حداکثر ۲۰×20×20 سانتی متر و وزن آن حداکثر ۲ کیلوگرم و از ماده‌ای بادوام و غیرفاسد شدنی باشد.

۸- درصورتیکه متقاضی بخواهد طرح مورد درخواست وی منتشر نگردد، همراه مدارک درخواست کتبی مبنی بر تاخیر انتشار آگهی ثبت طرح صنعتی با تعیین مدت تاخیر (حداکثر یک سال).

۹- چنانچه طراح مالک نباشد و همچنین نخواهد نام وی در مدارک و آگهی طرح صنعتی قید شود باید درخواست کتبی مبنی بر عدم ذکر نام خود را ضمیمه نماید.

۱۰- رسید مربوط به پرداخت هزینه های قانونی

۱۱- استفاده از حق تقدم :درصورتی که متقاضی یا متقاضیان ثبت بخواهند به استناد تقاضای ثبت یا ثبت خارج ازکشور از مزایای حق تقدم (حداکثر۶ماه) استفاده نمایند می بایست مدارک مربوط به حق تقدم را همزمان با تسلیم اظهارنامه یا حداکثر ظرف ۱۵روز از آن تاریخ تسلیم کنند.

توجه۱- طرح چاپ شده اشکال و تصاویر گرافیکی یا ترسیم شده، موضوع بندهای ۴ و۵ فوق، باید حداکثر در ابعاد ۲۰×20 سانتی متر باشد و در آن رنگی بودن یا نبودن اشکال و تصاویر تصریح گردد.

توجه۲- در صورت نیاز به ارائه ماکتی از مدل طرح، مرجع ثبت می‌تواند ماکت مزبور را ممهور به مهر و تاریخ نموده به متقاضی اعاده نماید. (تشخیص ارائه ماکت با مرجع ثبت می باشد.)

چه طرح هایی بعنوان طرح صنعتی قابل ثبت است؟

1-     طرح باید “جدید” باشد یک طرح در صورتی جدید محسوب خواهد شد که عین آن قبل از تاریخ تسلیم یا تقاضانامه ثبت در دسترس عموم نباشد.

2-     طرح باید “اصیل” اصل باشد. یک طرح در صورتی اصل محسوب می شود که بطور مستقل توسط طراح پدیده آمده باشد و کپی یا تقلیدی از طرح های موجود نباشد.

3-     طرح باید شخصیت فردی داشته باشد. یعنی تأثیر کلی که طرح بر کاربر آگاه بوجود می آورد با تأثیر کلی که طرح های قبلی که قبلاً در دسترس عموم قرار گرفته اید بر آن کاربر بوجود می آورند، تفاوت داشته باشد.

مدت حمایت از طرح صنعتی چقدر می باشد؟

مدت اعتبار طرح صنعتي پنج سال از تاريخ تسليم اظهارنامه ثبت آن خواهد بود. اين مدت را مي‌توان براي دو دوره پنج ساله متوالي ديگر پس از پرداخت هزينه مربوط تمديد نمود. پس از انقضاء هر دوره كه از پايان دوره شروع مي‌شود، يك مهلت شش ماهه براي پرداخت هزينه تمديد گرديده و همچنين جريمه تأخير در نظر گرفته خواهد شد.

چه کسی می تواند تقاضای ثبت طرح صنعتی نماید؟

بطوریکه شخصی که طرح را بوجود آورده است یا اگر وی به موجب یک قرارداد استخدام یا فروش به کارفرمای او تعلق پیدا کرده باشد. می تواند ثبت طرح را تقاضا کند. متقاضی می تواند یک شخص حقیقی (مثلاً یک طراح) یا یک شخص حقوقی (مثلاً یک شرکت) باشد. در هر مورد دو صورت، تقاضانامه ثبت را می توان بطور مستقیم یا از طریق وکیل تسلیم نماید. اگر شما متقاضی خارجی هستید ممکن است مجبور شوید تقاضانامه خود را توسط وکیلی تسلیم کنید.

 چه کسی از حقوق طرح صنعتی برخوردار خواهد بود؟

پدید آورنده یک طرح، یعنی طراح، معمولاً اولین مالک طرح است مگر اینکه موارد و شرائط خاص وجود داشته باشند. برای مثال، اگر شخصی که در استخدام کارفرما است طرحی را طبق شرائط مندرج در قرارداد استخدام پدید آورده باشد، یعنی طی ساعات کاری در داخل شرکت و بعنوان بخشی از وظایف خود در شرکت اینکار را انجام داده باشد، طرح (و حقوق مربوط) به کارفرما تعلق خواهد داشت یا از طریق انتقالنامه رسمی کتبی باید منتقل شود. اگر طرح توسط یک طراح خارج از شرکت طبق قرار داد تهیه شده باشد. حقوق مربوط به آن عموماً به شرکتی تعلق خواهد داشت که طرح را سفارش داده است، در اینگونه موارد، چنین تلقی می شود که طرح برای استفاده شخصی تولید شده است که طرح را سفارش داده است و در نتیجه شخص مزبور مالک آن است. با مشخص کردن دقیق مسائل مربوط به مالکیت در قرارداد اصلی که با طراح منعقد می شود می توان از سوء تفاهم های آتی جلوگیری کرد. همچنین باید به خاطر داشته باشید که طراح محصول می تواند درخصوص ترسیمات طرح اصلی بطور خودکار از حق کپی رایت برخوردار شود و این موضوع نیز باید در قرارداد ذکر شود. باید توضیح داده شود که به قانون ایران برای یک طرح دو نوع حق وجود دارد. یکی حق مادی و دیگری حق معنوی اولی قابل نقل و انتقال یا خرید و فروش می باشد اما دومی قابل نقل و انتقال یا خرید و فروش نمی باشد و طراح یک طرح الی ابد شخص خاص است اما مالک می تواند بوسیله نقل و انتقال عوض شود.

  آیا می توان اجازه بهره برداری از طرح صنعتی ثبت شده به اشخاص ثالث تفویض کنید؟

منافع یک طرح ثبت شده طی تشریفات خاص قابل واگذاری می باشد. هنگامی که مالک طرح (دهنده اجازه) به شخص ثالث (گیرنده اجازه) اجازه می دهد از طرح صنعتی خود برای هر منظوری که طرفین در مورد آن به توافق رسیده اند استفاده کند، اجازه بهره برداری به این شخص تفویض می شود. در چنین موارد، قرارداد اجازه بهره برداری عموماً بین دو طرف امضاء می شود و شرائط و حدود موافقت نامه در آن به صراحت قید می شود.

قراردادهای بهره برداری اغلب در خصوص کشورهائی که گیرنده اجازه می تواند در آنها از طرح استفاده کند، مدت قرارداد و نوع کالاهائی که طرح می تواند برای آنها بکار رود محدودیت هائی راشامل می شوند. به منظور تفویض اجازه بهره برداری از طرح درکشورهای خارجی باید قبلاً طرح خود را در کشورهای موردنظر ثبت یا حداقل تقاضانامه ثبت آن را تسلیم کرده باشید.

تفویض اختیار به سایرین برای استفاده از طرح صنعتی شما از طریق قرارداد اجازه بهره برداری کسب و کار شما را قادر خواهد کرد منبع درآمد مضاعف داشته باشد و وسیله ای معمول برای استفاده از حق انحصاری یک شرکت درخصوص طرح های صنعتی آن است.

موافقت نامه های اجازه بهره برداری از طرح های صنعتی اغلب در موافقت نامه های جامع تر بهره برداری گنجانده می شوند که تمام جوانب یک محصول (یعنی نه فقط عناصر بصری آن) را دربر می گیرند.

هستی ثبت